Moeder Mother Cares benoemd tot chief

 

Op 8 juli kregen wij het bericht dat Joyce Obeng, oprichtster en moeder van Mother Cares Orphanage and Welfare Home, is benoemd tot queenmother dankzij een chieftaincy position. Hartstikke mooi nieuws, maar het was ons niet direct duidelijk wat dat eigenlijk is. Wat betekent het precies om queenmother te zijn? En hoe word je dat? Hoogste tijd voor ons om eens op onderzoek uit te gaan en deze vragen te beantwoorden.

Het zijn van chief is in Ghana een bijzondere positie. Het is een van de gebruiken die in Ghana zowel voor, tijdens en na de onafhankelijkheid heeft bestaan. In het verleden was de rol van chief het leiden van zijn volk tijdens oorlog. Die rol is verschoven naar beschermer tegen meer moderne vijanden, zoals armoede, honger, ziekte, analfabetisme, criminaliteit, werkgelegenheid, milieuvervuiling en conflicten. Elk district heeft een council of chiefs, waar elk dorp een afgevaardigde in heeft. In Swedru is dat Gomoa Traditional Council. De voorzitter, head chief, heeft uiteindelijk beslisbevoegdheid.

Maar wie wordt daarvoor gekozen en hoe gebeurt dat? Volgens artikel 277 van de Grondwet (1992) is de chief ‘een persoon, geboren in een geschikte familie en afkomst, geldig is benoemd, gekozen of geselecteerd, en gezeteld, ingewijd  of geïnstalleerd als chief of queenmother, in overeenstemming met de wetten en gebruiken’. Dit is echter een ruime omschrijving. In de praktijk is het zo dat mensen die grote invloed hebben op de samenleving door het werk dat zij doen, aangedragen kunnen worden voor een vacature. In de council of chiefs bestaan namelijk verschillende vacatures, die betrekking hebben op eerder genoemde gebieden. Zo is Joyce queenmother of labour force in het district Gomoa, wat wil zeggen dat zij zich bezig houdt met arbeid en werkgelegenheid.

De chiefs zijn niet alleen verantwoordelijk voor het handhaven van vrede en rust tussen het volk, maar hebben ook een spirituele functie. Zij zouden het contact hebben met de voorouders en zijn de beschermheer/-vrouw van het volk. Ook het uitvoeren van wetgeving en juridische zaken hoort bij de taken. Zo geven zij regels en wetten vorm en voeren ze in. Daarnaast hebben zij een grote adviserende rol in de samenleving. Het is dan ook als vanzelfsprekend dat zij voor veel festiviteiten worden uitgenodigd. Bij dit soort gelegenheden, zoals bruiloften en uitvaarten, maar ook muziekfestivals, worden zij letterlijk op handen gedragen. Chiefs laten dan zien dat zij een leidende functie hebben, door zich te kleden met kente (een traditioneel geweven stof) en veel sieraden. Deze outfit wordt hen beschikbaar gesteld door het dorp en wordt alleen in gebruik genomen voor officiële gelegenheden.

Joyce zal in de eerste week van januari beëdigd worden als queenmother. Helaas zullen we dat missen, maar alleen de foto’s zijn al prachtig om te zien!

Joyce Obeng, queenmother

Joyce Obeng, queenmother

De chief groet de dorpsbewoners

De chief groet de dorpsbewoners

Voorzitter Lola met de chief council

Voorzitter Lola met de chief council

De straten stromen vol om de chiefs te verwelkomen

De straten stromen vol om de chiefs te verwelkomen

Chief Nana Ayebaw Mbir

Chief Nana Ayebaw Mbir

De chief wordt gedragen

De chief wordt gedragen

 

Bronnen:
– Chieftancy in Ghana, prof. Irene K. Odotei, Institute of African Studies, University of Ghana, Legon, maart 2010, via http://irenekodotei.org/content/chieftincy-ghana.
www.chieftaincy.org
– Dennis Mbir, vriend van bestuursleden en zoon van chief Nana Ayebaw Mbir

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *